11-04-2011 / Definitie van begrip circus
De btw-verhoging voor de toegang tot voorstellingen, die per 1 juli 2011 zal ingaan, geldt niet voor de toegang tot circussen. De btw daarvoor blijft nog steeds 6%. Maar wat is een “circus”?
De Hoge Raad heeft zich hierover in december 1989 uitgelaten in een zaak over de Spaanse Rij-school uit Wenen, die in Nederland optredens had gedaan (zie bijgaande uitspraak uit BNB 1990/54). Omdat er geen wettelijke definitie bestaat, moet het begrip “circus” naar spraakgebruik worden uitgelegd. Daarvoor keek de Hoge Raad eerst in de encyclopedieën, die als omschrijving hadden: “circus is een publieke vermakelijkheid waar artiesten van allerlei aard en dieren hun kunsten vertonen” en “afgewisseld door acrobatiek, equilibristische toeren, goochelen en clownerie (de clown is een stereotype figuur in het circus geworden)”.
Het ontbreken van een of meer attracties houdt niet in dat er geen circus meer zou zijn, maar omgekeerd geldt ook dat bij slechts één optreden van bijv. een dompteur of goochelaar er geen sprake is van een samenstel van attracties en er dus geen sprake is van een circus. En daarmee werd de officiële uitleg van circus als volgt (zie rechtsoverweging 4.2):
“naar het spraakgebruik kunnen onder het begrip ,,circussen’’ slechts worden gerangschikt voorstellingen waarin uitvoeringen en attracties van uiteenlopende aard - zoals van hoge-schoolruiters, acrobaten, jongleurs, goochelaars, clowns en gedresseerde dieren - elkaar afwisselen”
Na 1989 is het circus verder geëvolueerd, vooral door de komst van Cirque du Soleil en vergelijkbare gezelschappen. Het is meer circus-theater geworden met veel acrobatiek, maar ook met muziek, zang en dans.
Circusartiesten vallen tot nu toe ook onder het lage btw-tarief. In 2002 heeft de staatssecretaris van Financiën zich daar nog over uitgelaten (zie bijgaand stuk). Hij keurde goed dat zij 6% btw kunnen rekenen over hun optredens. Dat vervalt echter per 1 juli 2011, omdat voor alle artiesten het lage btw-tarief is geschrapt en bij hen geen onderscheid wordt gemaakt tussen circussen en andere voorstellingen. Dat onderscheid bestaat alleen bij de toegang tot voorstellingen.
Dus vanaf 1 juli 2011 mogen circussen 6% btw blijven afdragen van de entree van hun voorstellingen (mits zij voldoen aan de criteria voor een circus), maar circusartiesten zelf moeten 19% btw over hun gage in rekening gaan brengen.
